17-11-2025
Vorige week overleed toch nog vrij onverwachts de vroegere gemeentearchivaris van Alkmaar, drs. Anton Fasel (1930-2025). Gedurende lange jaren, namelijk tussen 1968 en 1986 stond hij aan het hoofd van toen nog de gemeentelijke archiefdienst. Het Gemeentearchief, zoals dat toen nog heette, was in die jaren gevestigd aan de Oudegracht, naast de Openbare Bibliotheek.
In zijn jaren, toen alleen de typemachine nog de hoogste vorm van automatisering was, heeft hij een nadrukkelijk stempel gedrukt op het Alkmaarse archief. Zo inventariseerde hij het oude Alkmaarse archief en zorgde hij ervoor dat de inventaris daarvan in een goed toegankelijke publicatie verscheen. Anton Fasel was een archiefman in hart en nieren. Zelf schatte hij later dat hij zo’n twee-derde van zijn tijd in Alkmaar inventariserend in het archiefdepot heeft doorgebracht. Ook landelijk manifesteerde hij zich dankzij zijn vloeiende pen. In het Nederlands Archievenblad verschenen er tal van beschouwingen over archivistiek en archiefwezen, die vanwege de polemische en hilarische toon met gretigheid door zijn collega’s werden gelezen.
Ook over de Alkmaarse geschiedenis publiceerde hij graag en veel. Vooral de ontstaansgeschiedenis van Alkmaar was een geliefd onderwerp van onderzoek en ook daarover schuwde hij de polemiek (pennenstrijd) niet. Daarnaast schreef hij over tal van andere onderwerpen, zoals de geschiedenis van de Ontzetviering in de stad.
Van groot belang was dat hij omliggende gemeenten betrok bij de Alkmaarse archiefdienst. Bij zijn afscheid hadden inmiddels twaalf omliggende gemeenten hun archieven ondergebracht bij Alkmaar, waarmee de basis werd gelegd voor de vorming van wat later ging heten het Regionaal Archief Alkmaar. Door de uitbreiding met archieven uit de regio was het archiefgebouw al snel te klein en was verhuizing naar elders geboden. Zelf was hij inmiddels al met pensioen toen dat werd gerealiseerd. Anton Fasel was een sympathieke, bevlogen en betrokken archivaris die heel veel heeft betekend voor de archiefvorming en geschiedschrijving van Alkmaar en de ruime omgeving.
