Blik op het Verleden | Het Archief blogt

‘En weer is er feest in de Bergerhof’

05 juni 2018

Wijkvereniging en wijkkrant vieren 45-jarig bestaan

De Alkmaarse wijk Bergerhof, het dorpje binnen Alkmaar met zijn karakteristieke split-levelbouw, zijn openbare groen en zijn straten vernoemd naar bloemen (daar wordt u al direct vrolijk van, al regent het pijpenstelen), vierde twee jaar geleden het 75-jarig bestaan. De bewoners van de wijk, altijd wel in voor een feestje, hebben dit uitvoerig gevierd. Aankomende zomer is er een andere aanleiding om feestelijk stil te staan bij een heuglijk feit. De wijkvereniging van de Bergerhof en de daarbij behorende wijkkrant, bestaan precies 45 jaar. Een mijlpaal. Ook dit jubileum zal aan de bewoners van deze gezellige buurt niet onopgemerkt voorbijgaan.

01  02  03

De jarige wijkvereniging, die als doel heeft “de culturele, maatschappelijke en creatieve belangen van haar leden en van de bewoners in het algemeen te behartigen, zulks ter verbetering van het leef- en woonklimaat in de wijk Bergerhof”, organiseerde in de begindagen haar activiteiten in de Pius X-kerk en het Gulden Vlies. Maar tevens in het gebouwtje De Eendracht aan de Papaverstraat 9 waar het nu nog steeds gezelligheidsavonden en dergelijke houdt. Het werd gebouwd als clubgebouwtje, maar kreeg later ook de functie van kleuterschool. Veel (oud)bewoners van de wijk hebben ongetwijfeld hun oudste levensherinneringen hier liggen.

De Bergerhof was van oudsher een kinderrijke buurt en een waar kindereldorado. De beschikbare kleuterscholen waren echter maar net toereikend, de klassen enorm vol en christelijk onderwijs ontbrak. De ouders die wensten dat hun kinderen naar dit type kleuterschool gingen, waren aangewezen op kleuterscholen in de stad. Dagelijks werd er heen en weer gereisd naar bijvoorbeeld de Oudegrachtschool en de christelijke kleuterschool aan de Maclaine Pontstraat. Deze laatste school, midden in een straat met louter woonhuizen, werd geleid door mevrouw W.F.H. Schreff, een van de grondlegsters van het christelijk kleuteronderwijs in Alkmaar. Haar benedenwoning was ingericht als kleuterlokaal, de bovenwoning werd door haar bewoond samen met andere kleuterleidsters ‘op kamers’. Mevrouw Schreff was in die dagen een begrip. Een dame met karakter en met een gebruiksaanwijzing. Een oud-kleuter vertelde later over haar: “Juffrouw Schreff die de kinderen de verhalen uit de bijbel voorlas, die verschrikkelijk streng kon zijn, die haar kwekelingen tot wanhoop kon brengen, maar die ook, dwars tegen de mening van velen in, haar liefde voor kinderen op haar specifieke wijze tot uiting bracht. Kortom, een bijzondere vrouw”. Ook herinnerde men zich dat mevrouw Schreff met regelmaat de vierjarige kinderen in haar huis de kolen liet scheppen en de afwas liet doen.

04  05  06

Mevrouw Schreff was niet alleen verbonden aan de school in de Maclaine Pontstraat, maar ook aan andere christelijke kleuterscholen in de stad. Bovendien was ze verantwoordelijk voor de Opleidingsschool voor Kleuteronderwijzeressen. In deze laatste hoedanigheid zal ze mejuffrouw Bastiaantje den Hartigh hebben leren kennen. Bastiaantje, geboren in 1914 te Heerhugowaard, was kleuterleidster bij de kleuterschool aan de Oudegracht, terwijl zij in 1948, 1949 en 1950 slaagde voor de aktes die zij nodig had om in 1950 benoemd te kunnen worden als hoofdkleuterleidster. In dezelfde periode werd besloten om het clubgebouwtje in de Bergerhof de officiële status van christelijke kleuterschool te geven. Bastiaantje werd aangesteld als hoofd van deze nieuwe Bergerhofschool. Tot die tijd stond het clubgebouw bekend als kleuterschool met een “min of meer christelijke grondslag”. Bastiaantje bleef vervolgens nog tot de zomer van 1960 bij haar ouders in Heerhugowaard wonen om daarna bij mevrouw Schreff in te trekken in het pand aan de Maclaine Pontstraat. Boven de kleuterschool. Hier zou Bastiaantje zeven jaar blijven wonen tot ze, na een ziekbed van enkele maanden, overleed.

07  08  09

Tussen 1950 en 1967 moet juffrouw Den Hartigh honderden, misschien wel bijna duizend, kleuters aan haar voorbij hebben zien trekken. Menig volwassene van nu, geboren tussen ongeveer 1946 en 1964, moet zich haar nog voor de geest kunnen halen. “Zou het niet aardig zijn om dan een soort van reünie te organiseren voor de kinderen van juffrouw Den Hartigh?”, was het idee van de buurtvereniging van de Bergerhof. Als onderdeel van hun feestelijk jubileum. Het geval wil namelijk dat juffrouw Den Hartigh over haar werk als kleuterleidster een prachtig fotoalbum heeft nagelaten. Een album dat in handen is gekomen van de vereniging. Twee actieve leden met een erg warm hart voor de buurtgeschiedenis, doken direct in de achtergrond van juffrouw Den Hartigh en bestudeerden met veel interesse het mooie en sprekende fotomateriaal dat zich in het album bevindt. Al snel werd de conclusie getrokken dat dit materiaal zich prima zou lenen voor een kleine nostalgische tentoonstelling. Tientallen opnamen van kinderen in de klas, op het plein, op schoolreis en poserend voor de schoolfotograaf moeten een feest van herkenning zijn voor de betrokkenen.

10

Hier ziet u alvast een selectie van het materiaal uit het album. Dan weet u een beetje wat u kunt verwachten in de tentoonstelling die vanaf zondagmiddag 8 juli tot en met vrijdag 13 juli is te zien in het buurthuis De Eendracht. Hier zal dan het gehele album worden getoond en bestaat er gelegenheid om uw herinneringen en anekdotes te noteren of te vertellen. Een beetje “Ik zou best nog wel een keertje net als vroeger …”, maar dan op zijn Alkmaars.

Door Jesse van Dijl

Clubhome al 40 jaar de trots van SSS

16 mei 2018

Alkmaar is een wereldkampioen rijker. Tijdens het WK bankdrukken vorige maand in Zuid-Afrika drukte Brenda van der Meulen maar liefst 205 kilo weg. Ze liet hiermee 36 tegenstanders waaronder één landgenoot achter zich. ‘Als dan op Koningsdag toch nog het Wilhelmus voor je wordt gedraaid is dat toch wel een mooi moment na al die jaren keihard trainen’, schreef ze op de site van de Alkmaarse krachtsportvereniging Sport Staalt Spieren.

Huize Voorhout 1940-1945: zetel van het kwaad

16 april 2018

Op 14 mei 1940 capituleerde Nederland. Heel het land hield zijn adem in wat er nu zou gaan gebeuren. Op een zonnige donderdag 16 mei verschenen dan uiteindelijk de eerste Duitsers in Alkmaar. Militairen van de 25ste infanteriedivisie van de Wehrmacht reden via de Kennemerstraatweg de stad binnen. Enkele Duitse commandanten en officieren werden op het stadhuis ontvangen. Het college van de gemeente kreeg te horen dat ze hotels en schoolruimten beschikbaar moesten stellen aan Duitse soldaten en officieren.